ชั้นหนังสือ : ชวนไปรู้จัก
 |
THE HARD LIFE : Flann O'Brien |
 หนังสือที่ตั้งชื่อว่า "ชีวิตลำเค็ญ" อาจทำให้นึกไปถึงเรื่องโศกรันทดใจ แต่หากชื่อผู้เขียนหนังสือเล่มนั้นเป็น ฟลานน์ โอไบรอัน ผู้ที่รู้จักเขาก็คงรู้ได้ว่าชีวิตลำเค็ญในเล่มจะทำให้คนอ่านขบขันบันเทิงได้สาหัสสากรรจ์นัก โอไบรอันเปิดเรื่องว่า บุคคลทุกคนในหนังสือเล่มนี้มีตัวตนจริง และไม่มีใครเป็นตัวละครจากจินตนาการเลยสักส่วนเดียว ตลกร้ายของผู้เขียนเริ่มตั้งแต่หน้าแรก และดำเนินต่อเนื่องไปเช่นนี้จนหน้าสุดท้าย
ในที่สุด ตัวละครผู้เล่าเรื่องของโอไบรอันก็มีชื่อเรียกจนได้ในเรื่องนี้ (ใน At Swim-Two-Birds และ The Third Policeman ผู้เล่าเรื่องล้วนแต่ไร้นาม) ฟินบาร์เล่าชีวิตของตัวเองจากวัยเด็ก เขากับพี่ชายเกิดในไอร์แลนด์ เป็นกำพร้าตั้งแต่ยังเล็ก เมื่อฟินบาร์อายุห้าขวบ เขาและพี่ชายก็อยู่ในความดูแลของลุงที่เป็นคนเคร่งศาสนามาก ชอบดวดเหล้ากับพระที่สนิทสนมด้วย ความขบขันจำนวนมากในเรื่องมาจากบทสนทนาระหว่างการดื่มของคนคู่นี้นั่นเอง ทั้งคู่จะถกกันในเรื่องศาสนาและสังคมได้ตลกมาก ตัวอย่างบทสนทนาเบาๆ คือตอนต่อไปนี้ ที่ทั้งคู่คุยกันเรื่องบัญญัติสิบประการ ลุงของฟินบาร์เริ่มก่อนว่า -- Mean to say, why don't the people of this country obey the Ten Commandments given in charge of Moses? "Honour thy father and thy mother." The young people of today think the daddy is a tramp and the mammy a poor skivvy. Isn't that right? นอกจากบทสนทนาที่บันเทิงเช่นนี้แล้ว พี่ชายของฟินบาร์ยังเป็นตัวละครที่มีความคิดน่าสนใจมาก พี่ชายผู้นี้มีลู่ทางหาเงินได้ตั้งแต่เริ่มเข้าวัยหนุ่ม โดยการขายบทเรียนทางไปรษณีย์ เริ่มด้วยบทเรียนการเดินไต่ราวผาดโผน ที่ขายในราคาถูกมาก บทเรียนนี้มีหน้าปกว่า "The High Wire - Nature Held at Bay - spine-chilling spectacle splenetizes sporting spectators - โดย Professor H. Q. Latimer Dodds." ซึ่งศาสตราจารย์ดอดส์นี้จะเป็นใครไปไม่ได้นอกจากตัวพี่ชายนั่นเอง ฟินบาร์ลองอ่านบทนำจากฉบับอภินันทนาการจากพี่ชาย ที่มีบางส่วนบอกข้อมูลวิทยาศาสตร์ทางกายภาพในการทรงตัวของคนเราว่า The aural labyrinth consists of a number of membranous chambers and tubes immersed in fluid residing in the cavity of the inner ear, in mammals joined to the cochlea. The membranous section of the labyrinth consists of two small bags, the saccule and the utricle, and three semicircular canals which open into it. The nerves which supply the labyrinth end with a number of cell attired in hairlike projections which, when grouped, form the two otolith organs in the saccule and utricle and the three cristae of the semicircular canals. ... ฟินบาร์มั่นใจว่าไม่ใช่แต่เขาในวัยสิบขวบกว่าที่อ่านไม่รู้เรื่อง แต่ลูกค้าของพี่ชายก็ไม่น่าจะอ่านรู้เรื่องเช่นกัน แต่เนื้อหาหลังจากบทนำนั้นอ่านเข้าใจได้ตลกมาก ในเวลาต่อมา พี่ชายได้ขยายกิจการในวิชาต่างๆ เช่นว่ายน้ำ การเลี้ยงแกะ ดนตรี ฯลฯ อุดมการณ์ของพี่ชายคือการสร้างสังคมที่ความผิดพลาด ความล้มเหลวที่ไม่จำเป็นจะถูกกำจัดให้หมดสิ้นไป ซึ่งจะต้องทำโดยการให้การศึกษาที่ถูกต้อง ฟังดูแล้วก็น่านิยมดี แต่วิธีการสอนของพี่ชายคนนี้น่าอันตรายมาก พี่ชายชวนให้ฟินบาร์ไปร่วมงานด้วย แต่เขาปฏิเสธเพราะคิดแล้วว่าไม่อยากเข้าคุก สิ่งที่โดดเด่นประการหนึ่งของหนังสือเล่มนี้ คือฟินบาร์มีประสบการณ์ครึ่งๆ กลางๆ ในชีวิตอยู่เสมอ เช่นรู้จักแม่ของเขาแค่ครึ่งล่างเท่านั้น ลุงที่เลี้ยงดูก็เป็นแค่ half-uncle ไปโรงเรียนวันแรกก็ไปเพียงครึ่งวัน ความครึ่งๆที่ปรากฏอยู่ตลอดเรื่องน่าจะเป็นสัญญาณที่โอไบรอันสื่อต่อผู้อ่านถึงเนื้อหาในเรื่องที่ผู้อ่านจะได้รู้อะไรอย่างไม่สมบูรณ์ บทสนทนาและเนื้อเรื่องส่วนใหญ่ทิ้งความคลุมเครือไว้ให้ผู้อ่าน ซึ่งจะเฉลยก็ต่อเมื่อจบเรื่องแล้วเท่านั้น บทสนทนาบางตอนเป็นภาษาลาติน ที่โต้ตอบกับคู่สนทนาอีกคนที่ไม่บอกว่าพูดอะไร ผู้อ่านจะไม่ทราบได้เลยว่าบทสนทนานี้ดำเนินไปอย่างไร แต่เนื้อหาตอนนี้กลับสร้างความตลกได้มากที่สุดตอนหนึ่งในเรื่อง เพราะผู้เขียนได้ปล่อยให้เราจินตนาการเองว่าเกิดอะไรขึ้นอย่างไร ตัวละครจึงได้มีปฏิกิริยาเช่นนั้น โอไบรอันใส่ความเสียดสีลงในเรื่องเล่าของเขาโดยไม่ยั้งเช่นเคย บุคลิกของตัวละครในเรื่องชวนให้คิดถึงตัวละครในเรื่องก่อนหน้าของเขา เช่นฟินบาร์กับลุงที่คล้ายกับผู้เล่าและลุงใน At Swim-Two-Birds พี่ชายที่มีความคิดแปลกประหลาดดังเดอ เซลบี ในเรื่อง The Third Policeman และเช่นเดียวกับเรื่องที่ผ่านมาของเขา โอไบรอันละเลยบทบาทของตัวละครหญิงโดยสิ้นเชิง ชีวิตของสี่ตัวละครในเรื่องนี้จะลำเค็ญและเป็นไปในทิศทางใด ติดตามอ่านได้จากหนังสือเล่มนี้ The Hard Life ตลกบันเทิงมาก อ่านได้ง่ายสบายใจกว่าผลงานก่อนหน้านี้ในช่วงชีวิตของโอไบรอัน อย่าง At Swim-Two-Birds และ The Third Policeman ถึงแม้เสน่ห์แห่งความน่าตื่นเต้นของเล่มนี้จะน้อยกว่าหนังสือสองเล่มข้างต้น แต่ The Hard Life ก็เป็นหนังสือน่าเพลิดเพลินมาก ผู้ที่ชอบอารมณ์ขันของโอไบรอันจะไม่ผิดหวัง
เกี่ยวกับผู้เขียน Flann O'Brien Many forms of art are devoid of rules. The artist makes his own. However formless or chaotic the manifestion, it is art if it expresses something, possibly something bad or negative. Even our own pathetic and untidy advance guards who have never learnt to draw are artists because they express artistically (and convincingly) the fact that they can't draw. But inasmuch as the modern artist makes his own rules, the onlooker must also be permitted to fix his own standards of appraisal.... The attitude of each individual to the picture is personal, and is not necessarily related to any conventional criteria. THE HARD LIFE : Flann O'Brien
* ลุงส่งฟินบาร์ในวัยเด็กไปเข้าโรงเรียนครั้งแรก ด้วยการให้ฟินบาร์หยิบหนังสือพิมพ์ฉบับวันนี้ให้ ฟินบาร์หยิบฉบับใกล้มือก็ส่งให้ ลุงบอกว่านี่ไม่ใช่ฉบับวันนี้ พลางสั่งสอนว่าไม่ละอายใจหรือที่อ่านหนังสือไม่ออก Copyright © 2001 faylicity.com |
|
หยิบมาปัดฝุ่นล่าสุด ๑ กรกฎาคม ๒๕๔๔ |