| WE : Yevgeny Zamyatin
read by O |
![]() กล่าวกันว่า We เป็นหนังสือที่มีอิทธิพลอย่างสูงต่อวรรณกรรมเอกของโลกเช่น Brave New World ของ Aldus Huxley และ 1984 ของ George Orwell หนังสือเล่มนี้เขียนในปี 1920 โดยเยฟเจนี ซัมยาติน ออกจำหน่ายครั้งแรกเป็นภาษาอังกฤษปี 1924 แต่ต้นฉบับภาษารัสเซียมิสามารถตีพิมพ์ได้เพราะรัฐบาลเผด็จการสตาลินสั่งเซนเซอร์ กว่า We จะมีให้ประชากรในประเทศของเขาอ่าน ต้องรอให้ผู้เขียนเสียชีวิตไปถึงสิบห้าปี ภาพสะท้อนสังคมที่บิดเบี้ยวใน We เป็นภาพอันรื่นรมย์ในสังคมอุดมคติของระบอบเผด็จการ โลกของ We ไม่มีคำว่าปัจเจกชน แต่เป็นโลกที่ขับเคลื่อนด้วยพลังมวลชน ฟังดูสวยหรู หากแต่ว่าโลกนี้ดำเนินไปในทิศทางเดียวกันเท่านั้น ซัมยาตินกำหนดให้ We เกิดขึ้นในอนาคต ณ ศตวรรษที่ 26 สังคมยูโทเปียแห่งนี้ถูกห้อมล้อมด้วยกำแพงสีเขียว ตัดขาดจากอาณาเขตไร้อารยธรรมภายนอก ประชากรในรัฐไร้ชื่อ มีเพียงตัวเลขใช้กำกับการเรียกขาน พวกเขาอาศัยอยู่ในบ้านแก้ว ทุกอย่างโปร่งใส มองเห็นทะลุปรุโปร่งเพื่อง่ายต่อการควบคุมจากผู้ปกครอง พวกเขาใส่เครื่องแบบที่มีหมายเลขของแต่ละคน ใช้ชีวิตประจำวันตามตารางกำหนดเวลา เดินขบวนร้องเพลงมาร์ชในจัตุรัสกันพร้อมเพรียง ถึงเวลาก็ไปทำงาน กลับบ้าน กินอาหารเคมี แล้วเข้านอน ต่างคนต่างมีหน้าที่ตามรัฐกำหนด โดยเอกรัฐ (One State) นี้ปกครองโดยผู้อุปถัมภ์ (The Benefactor) ผู้มีอำนาจในการบริหารแต่เพียงผู้เดียว (ในแต่ละปีจะมีการเลือกตั้งผู้ปกครองใหม่ แต่ผู้อุปถัมภ์ได้รับเลือกกลับเข้ามาทุกปี) สังคมเอกรัฐเชื่อว่าความเจริญและอารยธรรมจะบังเกิดเมื่อสังคมมีความสุข แต่ความสุขนั้นต้องแยกจากอิสรภาพ เจตจำนงเสรีเป็นสิ่งที่สร้างแต่ความแตกแยก ดังนั้นเพื่อความผาสุกและความมั่นคงของรัฐ พลเมืองจึงต้องดำเนินชีวิตไร้อิสรภาพด้วยกติกาเดียวกัน ซึ่งเป็นกติกาที่สามารถพิสูจน์ได้ด้วยสมการทางคณิตศาสตร์ เราจึงเห็นพลเมืองถูกลิดรอนจินตนาการ ต้องอยู่ปราศจากญาติและครอบครัว ต้องทำงานด้วยวิถีเทย์เลอร์ (เทย์เลอร์เป็นชื่อของ Frederick Winslow Taylor ผู้คิดค้น The Principles of Scientific Management) หรือแม้แต่การเจริญพันธุ์ ซัมยาตินยังเสียดสีไว้อย่างน่าขัน
D-503 เป็นตัวละครสำคัญและผู้เล่าเรื่องใน We เขาเป็นวิศวกรแห่งยาน INTEGRAL ซึ่งสร้างขึ้นเพื่อจะขนเอกสารที่คนในรัฐช่วยกันเขียนเกี่ยวกับสิ่งที่รัฐแห่งนี้ค้นพบ ทั้งนี้เพื่อให้ความรู้แก่โลกอื่นที่ไร้ความเจริญ D-503 เองก็เขียนบันทึกซึ่งเป็นที่มาของชื่อเรื่อง เล่าถึงสภาวะต่างๆ ในเอกรัฐ ขณะเดียวกันเราก็จะเห็นความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับตัวเขา หลังจากที่เขาได้ผจญภัยเข้าไปในบ้านโบราณ ซึ่งทำให้รู้จักกลุ่มใต้ดิน เหล่าตัวเลขจราจลที่เชื่อมั่นว่าการปฏิวัติยังไม่สิ้นสุด ดังนั้นเอกรัฐจึงไม่ใช่รัฐที่ดีที่สุดแห่งการดำรงอารยธรรม ตัวหนังสือของ D-503 บอกเล่าความสับสนในจิตใจ เมื่อเขาไปหาหมอ หมอวินิจฉัยว่ามีการพัฒนาขึ้นทางจิตวิญญาณ อันเป็นศัตรูตัวร้ายของผู้อุปถัมภ์ พระเอกของเราจึงกลุ้มใจมาก นอนฝันร้ายถึง สแควร์รูทลบหนึ่ง ทุกคืน แต่ขณะเดียวกันเขาก็ไม่สามารถหลุดพ้นจากธรรมชาติที่แท้ของมนุษย์ที่เพิ่งสัมผัสและรู้จักมา We มีข้อด้อยในการพัฒนาเรื่องในช่วงหลัง อ่านไม่สนุกเหมือนสองเล่มที่กล่าวข้างต้น แต่นั้นอาจเป็นเพราะซัมยาตินต้องการเพียงสะท้อนภาพสังคมอุดมคติที่ควบคุมสิทธิเสรีภาพของประชาชน หรือภาพของสังคมที่เราคงจะคุ้นเคยดี ในเรื่องทำเพื่อประโยชน์ของคนส่วนรวม แต่ลึกๆ เป็นไปเพื่อสนองประโยชน์ให้พรรคพวกตนฝ่ายเดียว ไม่น่าเชื่อว่าแปดสิบหกปีที่แล้ว เยฟเจนี ซัมยาติน มองอนาคตได้ทะลุปรุโปร่งถึงเพียงนี้ เกี่ยวกับผู้เขียน Yevgeny Zamyatin (1884-1937) เยฟเจนี ซัมยาติน เกิดในเมืองเล็กทางตอนใต้ของกรุงมอสโก เคยมาทำงานสร้างเรือในอังกฤษตอนช่วงสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง ถูกจับในช่วงการปฏิวัติรัสเซียและโดนเนรเทศสองครั้ง ซัมยาตินเขียนทั้งบทความ บทกลอน ละคร We ตีพิมพ์เป็นภาษาอังกฤษปี 1924 แปลเป็นภาษาเชคปี 1927 ภาษาฝรั่งเศสปี 1929 และอีกหลายภาษา ก่อนที่รัสเซียจะอนุญาตให้พิมพ์ในภาษาดั้งเดิมปี 1952 ซัมยาตินไม่สามารถมีผลงานตีพิมพ์ในบ้านเกิดของเขาได้เพราะรัฐบาลเผด็จการแบนงานเขียน เขาจึงขอเนรเทศตัวเองในยุคสมัยของสตาลินเมื่อปี 1931และเป็นที่แปลกใจเมื่อสตาลินอนุญาต ซัมยาตินย้ายไปฝรั่งเศส ก่อนจะเสียชีวิตในปี 1937 We : Yevgeny Zamyatin, translated by Clarence Brown
Copyright © 2006 faylicity.com |
|
หยิบมาปัดฝุ่นล่าสุด ๑๖ มีนาคม ๒๕๔๙ |